ศูนย์ความเป็นเลิศด้านฟิสิกส์ เข้าพบรัฐมนตรีว่าการกระทรวง อว. เพื่อรายงานการดำเนินงานและหารือทิศทางวิทยาศาสตร์กายภาพในอนาคต

เมื่อวันที่ 10 สิงหาคม 2569 รองศาสตราจารย์ ดร.ดวงมณี ว่องรัตนะไพศาล ผู้อำนวยการศูนย์ความเป็นเลิศด้านฟิสิกส์ พร้อมด้วย ศาสตราจารย์เกียรติคุณ ดร.ถิรพัฒน์ วิลัยทอง ที่ปรึกษาด้านการวางกลยุทธ์การดำเนินงานร่วมกับภาคเอกชน และ ดร.พรชัย ศรีประไพ ที่ปรึกษาจากภาคเอกชน เข้าพบ ศาสตราจารย์ ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) ณ กระทรวง อว. เพื่อรายงานผลการดำเนินงานของศูนย์ฯ และขอรับข้อเสนอแนะเกี่ยวกับแนวทางการนำวิทยาศาสตร์กายภาพและเทคโนโลยีไปต่อยอดสู่การใช้ประโยชน์ รวมถึงทิศทางการพัฒนางานด้านวิทยาศาสตร์กายภาพในอนาคต

ศูนย์ฯ ได้นำเสนอการประยุกต์ใช้วิทยาศาสตร์กายภาพในประเด็นสำคัญ โดยด้านความมั่นคงทางอาหาร ได้นำเสนอเทคโนโลยีลำไอออนพลังงานต่ำ (Low-Energy Ion Beam) เพื่อการปรับปรุงพันธุ์พืช ซึ่งสามารถต่อยอดสู่การพัฒนาพันธุ์พืชที่มีลักษณะเหมาะสมและเพิ่มศักยภาพการผลิตทางการเกษตร โดยมีตัวอย่างการพัฒนาพันธุ์ข้าวและการนำเมล็ดพันธุ์ไปใช้ประโยชน์ร่วมกับเกษตรกร

ในด้าน พลังงานแห่งอนาคต ศูนย์ฯ ได้นำเสนอการพัฒนา เซลล์แสงอาทิตย์เพอรอฟสไกต์ (Perovskite Solar cells) ซึ่งเป็นเทคโนโลยีพลังงานแสงอาทิตย์ยุคใหม่ที่มีศักยภาพด้านประสิทธิภาพ น้ำหนักเบา ความยืดหยุ่น และสามารถต่อยอดสู่การประยุกต์ใช้งานในรูปแบบใหม่และภาคอุตสาหกรรมในอนาคต

นอกจากนี้ ยังได้หารือถึง ทิศทางวิทยาศาสตร์กายภาพในอนาคต โดยให้ความสำคัญกับ 4 สาขาที่มีศักยภาพต่อการพัฒนาองค์ความรู้ เทคโนโลยีต้นน้ำ และกำลังคนขั้นสูง ได้แก่ Quantum Science and Technology, High Energy Physics and Plasma, Earth and Space Science และ Advanced Materials ตลอดจนแนวทางการเชื่อมโยงกำลังคน งานวิจัย โครงสร้างพื้นฐานทางวิทยาศาสตร์ ภาคอุตสาหกรรม และความร่วมมือระหว่างประเทศให้เกิดการใช้ประโยชน์ร่วมกันอย่างมีประสิทธิภาพ

ในช่วงท้าย ยังได้กล่าวถึง การพัฒนาเลเซอร์อิเล็กตรอนอิสระย่านอินฟราเรดและเทราเฮิรตซ์ (Accelerator-based Free-Electron Lasers, FELs) ที่มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ โดยเป็นเครื่องเร่งอนุภาคอิเล็กตรอนเครื่องแรกที่ออกแบบและสร้างขึ้นเองในประเทศไทยและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ สะท้อนศักยภาพของนักวิจัยไทยในการพัฒนาเทคโนโลยีและโครงสร้างพื้นฐานทางวิทยาศาสตร์ขั้นสูง

การเข้าพบในครั้งนี้เป็นโอกาสสำคัญที่ศูนย์ความเป็นเลิศด้านฟิสิกส์ได้รับข้อเสนอแนะจากรัฐมนตรีว่าการกระทรวง อว. เพื่อนำไปประกอบการพัฒนาการดำเนินงานของศูนย์ฯ ในระยะต่อไป โดยมุ่งเน้นการพัฒนากำลังคน การสร้างองค์ความรู้และเทคโนโลยีต้นน้ำ ตลอดจนการเชื่อมโยงงานวิจัยสู่การใช้ประโยชน์ในภาคส่วนต่างๆ